از شیار در اتاقی که مرا در آن جا انداخته بودند، می آمد و می رفت. خود را به زمین می کشید و از نوک انگشتانم شروع می شد تا این که بلاخره تمام وجودم را می پوشاند. از سنگینی بودنش لِه می شدم که گفت: «هنوز فکر میکنی که من یه سایهام؟ اما بدون که تموم سایهها شبیهِ هم نیستن.»
سمسا نمیدانست کجاست یا چه باید بکند. تمام آنچه میدانست این بود که حالا آدمی به نام گریگور سمساست. و این را از کجا فهمیده بود؟ شاید وقتی خواب بود کسی آن را در گوشش زمزمه کرده بود. اما قبل از آنکه به گریگور سمسا مسخ شود، کی بود؟ یا چی بود؟
دکتر با عصبانیت دَر را به سمت بیرون کشید. خودم را به سرعت کنار کشیدم که بین دَر و دیوار نمانم. اما بعد یادم آمد که چند وقتی است همه چیز بیاجازه از من عبور میکنند. همیشه اولش همین طور است و به این عبور و مرورهای ناگهانی عادت نداری؛ بِن میگفت بعضیها حتی بعد از چند سال هم هنوز عادت نکردهاند.
سرش را بالا گرفته و با زحمت زیاد سعی میکند، چشمهایش را به نقطهای بدوزد، که خیلی خیلی بالاتر از صورت من است. پیش از آن که حتی فرصت تصور حضور یک سفینه موجودات، یا یک پیانوی در حال سقوط را داشته باشم، حس میکنم که قرار است اتفاق خیلی بدی بیفتد.
بار دیگر، رفیق کراکُوِر در کانون توجه قرار دارد. به طور رسمی او فقط یکی از اعضای هیئت است، اما در واقعیت از کمینترن یا کمونیست بینالملل نمایندگی میکند. ریش پروفسوری او یادآور چهره لنین است؛ صدایش زنگی آهنین دارد. او بر تئوری مارکسیزم تسلط کامل دارد و به چند زبان صبحت میکند.
کارلو، (خودِ من هستم) نمیداند چطور بخواند. خیلی کتاب میخواند، اما یک کلمه هم یادش نمیماند. تنها چیزهایی را که میبیند، از کتابها در خاطرش میماند. کارلو معمولا چشمهایش را هنگام خواندن میبندد. گاهی خوابش میبرد. بیدار که شد همیشه خواندن را از همان جای قبلی ادامه نمیدهد، چون دقیقا یادش نمیماند کجای متن خوابش برده. گاهی خوابش که میبرد کتاب بسته میشود، ورق میخورد یا از لبهی تخت پایین میافتد.
باد و بوران به شدت در حال وزیدن است. آنقدر سردند که همچون چنگال بر صورتم کشیده میشوند. هیچ برگی هم برایم نمانده تا مشتی محکم بر دهانشان بکوبد و گرمم کند. پاییز ناجوانمردانه برگهایم را به یغما برد. پرندههای نغمهسرا هم کوچ کردهاند. تنها دلخوشیم ترانههای آنها بود.
جلوی دکهی روزنامهفروشی میایستی. در روزنامهای، زن و مردی اینور و آنور تختخوابی نشستهاند، زن رویش را به پنجره کرده و مرد به سقف. روزنامه را تا میکنی و زیر بغلت میگذاری. صندلیای خالی میبینی. روبهروی صندلی فروشگاهی است. ماشینی جلوی فروشگاه پارک شده؛ بی ام و است. روی سردرِ فروشگاه نوشتهای است، به ورود اشاره میکند. وارد نمیشوی. مینشینی.
از گذرگاه سرپوشیدهای میدوم. و از محوطهای با ماشین و گاراژ. پشت سرم چند نفری از ما هستن و پشت سرشون پلیس ضد شورش. پشت گاراژی پنهان میشم. تنها و درماندهام. احساس می کنم حالاست که از ترس خودم رو خراب کنم. در واقع دو کُپه گه هم اینجاست؛ خشک شده. گوشهای پیدا میکنم تا پا روشون نگذارم. شلوارم را پایین میکشم.
یک روز که جنگ به پایان رسیده بود و پدرم دوباره میتوانست هرجا که دوست داشت برود، به او گفتم که میشود من را هم سوار دوچرخهاش کند و با خودش ببرد. پرسید: «کجا آن وقت؟» و من گفتم:« دریا.» میخواستم ببینم تصوراتم تا چه حد واقعیت داشتند. پدرم طبق وعدهای که آن روز به من داد، شنبهی دوهفته بعدش دوچرخهاش را از انبار بیرون آورد و صندلی مخصوص بچه را روی ترکش گذاشت.
می گویند بخواب، اما این که درست نیست. اول باید پسرش را پیدا کند. قرار بود او هم اینجا باشد. در راه از هم جدا شده بودند، شبهنگام، همین چند روز پیش. مردی که راهنماشان بود، گفته بود دوازده نفر یکجا، توجه همه را جلب میکنند. زنها را جدا کرده بود. هر اعتراضی را هم با توپ و تشر جواب داده بود.
سگ هم قطعا بد است. هر دفعه که از آنجا میگذرد، سگ خودش را به در میرساند و با خشم میغرد؛ مشخص است که دلش میخواهد او را تکهپاره کند. سگ بزرگ و خشنی است، از این سگهای «ژرمن شپرد» یا «روتوایلر» (خیلی کم در مورد سگ ها می داند). چشمهای زردش، نفرت خاصی که از این رهگذر در خود دارد، مشخص است.