ادبیات، جامعه، سیاست

  • تازه‌ترین‌ها
  • پرخواننده‌ها

Tag: فلسفه اسلامی

چه‌طور فارابی با الهام از افلاطون، سانسور را در اسلام توجیه کرد؟

میراث واقعیِ فارابی، توجیهِ سیاسیِ او برای کنترل بیانِ خلاقانه در جهان اسلام است. درواقع اواخر قرن هفتمِ میلادی یعنی حدود دو قرن قبل از فارابی، خلیفه عبدالملک یکی از خلفای اُموی (اولیه سلسۀ پادشاهیِ مسلمان)، پروژۀ تمثال‌شکنی را آغاز کرده بود و فارابی بعدها آن را به کمال رساند. تمثال‌شکنی باوری در ادیان ابراهیمی و بخصوص در اسلام است که بیان و یا تمثیل هنری طبیعت و ماورای آن، چه از طریق نقاشی و چه با واژگان، مخالف است و آن را گناه می‌شمارد. کشیدن تصویری که از خدا یا پیامبر نمایندگی کند، نه تنها گناه است بلکه در قوانین شرعی یک جرم به حساب می‌آید.

محمد: قهرمانِ روحانیت‌زدایی در عصر روشنگریِ اروپا

در قرن شانزدهم چاپ و نشرِ قرآن کار خطرناکی بود، چون به‌قول اعضای شورای شهر بازل (سوئیس) باعث گمراهی و اِغوای مسیحیانِ معتقد می‌شد، و برای همین هم بود که درسالِ ۱۵۴۲ یک نقاشِ محلی را که قصد داشت ترجمۀ لاتینِ قرآن را منتشر کند، مدتی کوتاه به زندان انداختند. البته مارتین لوتر، پروتستانِ اصلاح‌گرا، پادرمیانی کرد و آن پروژه را نجات داد. او معتقد بود که این بهترین روش برای مبارزه با تُرک‌های مسلمان است، چون چهرۀ واقعی محمد را برای همه آشکار خواهد کرد.

نگاهی به کتاب «تاریخ فلسفه اسلامی» اثر کلس گرینل

گرینل در کتاب خود «تاریخ فلسفهء اسلامى» چهرهء متفاوتى از جریانِ فکرِ فلسفىْ به ما نشان می‌دهد و بر خلاف کسانى که سدهء دوازدهم و سیزدهم را پایان فلسفه در عالم اسلامى می‌پندارند، بر آن است که فکر فلسفى پس از این دوره نیز به حیات خود ادامه داده است. او تنها از برخى فیلسوفان مسلمان نام می‌برد و البته این کارْ از ارزش کتابْ نمی‌ کاهد.