هری پاتر و جادویی که در جهان به پا کرد

بیست و ششم ژوئن (جون) بیستمین سالگرد انتشار کتاب «هری پاتر و سنگ فلاسفه» اولین کتاب از مجموعه هفتگانه کتاب‌های هری پاتر بود. نویسنده این مجموعه که آن روزها به نام جوانه رولینگ شناخته می‌شد، می‌گوید قصه پسرک عینکی جادوگر، در جریان سفرش با قطار از لندن به منچستر به خوابش آمد.

خانم رولینگ کتابش را در سال ۱۹۹۵ به پایان رساند و بیشتر بخش‌های آن را در کافه‌ای در ادینبورگ، در حالی نوشت که کالسکه کودک شیرخوارش را نیز با خود همه جا می‌برد.

بعد از آن‌که ناشران زیادی کتاب «هری پاترو سنگ فلاسفه» را رد کردند، سرانجام نشر بلومزبری قبول کرد که آن را منتشر کند و در تاریخ ۲۶ جون ۱۹۹۷ با تیراژ اولیه پانصد نسخه آن را وارد بازار کتاب کرد. پس از آن بود که گویی جادوی هری پاتر تاثیر خودش را گذاشت. در سال‌های بعد، بیش از چهارصد و پنجاه میلیون نسخه از مجموعه هفتگانه کتاب‌ها در سرتاسر جهان به فروش رفت.

اما جادوی پسرک عینکی به همین‌جا ختم نشد. داستان‌های هری پاتر در دو دهه‌ی گذشته تاثیری شگرف بر جامعه و فرهنگ در کشورهای مختلف گذاشت.

خانم رولینگ اولین کتابش را در سال ۱۹۹۵ به پایان رساند و بیشتر بخش‌های آن را در کافه‌ای در ادینبورگ، در حالی نوشت که کالسکه کودک شیرخوارش را نیز با خود همه جا می‌برد.

هری پاتر همه را به خواندن واداشت

می‌گویند کتاب‌های هری پاتر عادت کتاب‌خوانی در میان کودکان و نوجوانان را تبدیل به چیزی شبیه به اعتیاد کرد. در سال ۱۹۹۹ زمانی که کتاب «زندانی ازکابان» منتشر شد، ساعت آغاز توزیع آن در کتاب‌فروشی‌های انگلستان و ولز را ۳:۴۵ دقیقه بعد از ظهر تعیین کردند تا آن روز بچه‌ها درس و مکتب را رها نکنند و به کتاب‌فروشی‌ها هجوم نیاورند.

هر کتاب هری پاتر قطورتر از کتاب قبلی بود. اما بچه‌ها گویی این کتاب‌ها را می‌بلعیدند. کارشناسان ادبی زیادی باور دارند که با وجود سرگرمی‌ها مختلف مثل تلویزیون و بازی‌های کمپیوتری کتاب‌های ج. ک. رولینگ ثابت کرد کتاب هنوز هم می‌تواند کودکان و نوجوانان را مسحور کند. حتی بزرگسالان هم نمی‌توانستند جلوی کنجکاوی خود را بگیرند و کتاب‌های هری پاتر با جلد مخصوص بزرگسالان نیز منتشر شد.

علاوه بر این‌ها، ورود هر یک از این کتاب‌ها به بازار تبدیل به سرخط خبر‌ها می‌شد: وقتی در سال ۲۰۰۰ چهارمین کتاب، با عنوان هری پاتر و جام آتش به بازار آمد، تمام کتاب‌فروشی‌های سرتاسر جهان در یک حرکت هماهنگ راس ساعت ۱۲ شب، شروع به عرضه این کتاب کردند. اولین بار بود که کتابی در سرتاسر دنیا در ساعتی مشخص به بازار عرضه می‌شد.

کتاب‌ها و فیلم‌های دنباله‌داری مثل «گرگ و میش»‌ و «هانگر گیمز» که به فارسی «عطش مبارزه» نیز ترجمه شده،  با الهام از موفقیت هری پاتر تهیه شدند.

هری پاتر خیلی‌ها را به نوشتن نیز واداشت

نویسندگان بسیاری با الهام از موفقیت کتاب‌های هری پاتر رمان‌هایی در همین ژانر نوشتند به امید این که کارشان موفقیت مشابهی به دنبال داشته باشد. کتاب‌هایی مثل «آرتمیس فاول،»،  «یادداشت‌های اسپایدر» ویک (محله‌ی عنکبوتی)، و مجموعه «اتفاقات ناگوار» از جمله کتاب‌های الهام‌گرفته از هری پاتر هستند.

حتی کتاب‌ها و فیلم‌های دنباله‌داری مثل «گرگ و میش»‌ و «هانگر گیمز» که به فارسی «عطش مبارزه» نیز ترجمه شده،  با الهام از موفقیت هری پاتر تهیه شدند.  گذشته از این، تولیدات هواداران هری پاتر را هم نباید فراموش کرد. روی انترنت ده‌ها هزار داستان متفاوتی نوشته شده که ماجرای آن‌ها در مدرسه هاگوارتز اتفاق می‌افتد و ظاهرا این داستان‌ها هم آنقدر طرفدار دارند که به آن‌ها برچسپ من‌درآوردی NSFW زده‌اند. یعنی برای محل کار مناسب نیست. کنایه از این‌که اگر در محل کارتان بخواهید این داستان‌ها را بخوانید آن‌قدر حواستان پرت خواهد شد که به هیچ‌کار دیگری نخواهید رسید.

شوق سوار شدن به قطار موتور بخار را تازه کرد

در بریتانیا چند نسل از کودکان با قطار‌های تفریحی به نام‌های «توماس با موتور تانک» و «پولار اکسپرس» بزرگ شدند که انجن یا موتور لوکوموتیو آن‌ها با نیروی بخار کار می‌کند. بعد از جادوی هری پاتر قطار دیگری به نام «هاگوارتز اکسپرس» نیز به این مجموعه اضافه شد. کمتر کسی را احتمالا می‌توان یافت که با هری پاتر آشنا باشد و بتواند به لندن سفر کند و در سکوی شماره‌ی ۹ و ۳/۴ (نه و سه چهارم – جایی که هری پاتر با چمدان‌هایش وارد دیوار می‌شد) عکس یادگاری نگیرد.

هری پاتر واژه‌های جدیدی به فرهنگ لغات انگلیسی افزود

بیشتر واژه‌های انگلیسی حداقل ده سال سرگردانند تا وقتی که مسئولان فرهنگ لغات آکسفورد تصمیم بگیرند که آن‌ها را وارد این دیکشنری کنند. اما واژه‌ی «Muggle» که ج. ک. رولینگ آن را در کتاب هری پاتر و سنگ فلاسفه سکه زد، در نیمی از این مدت به فرهنگ لغات آکسفورد راه یافت. این واژه به معنای «فردی ست که یک یا چند مهارت خاص خاص را ندارد و به همین دلیل فرودست‌تر از دیگران به حساب می‌آید.» در دنیای هری پاتر، مگل کسی‌ست که قدرت‌های جادویی ندارد.

هری پاتر یک رشته‌ی ورزشی جدید ابداع کرد

در دنیای جادویی هری پاتر کویدیچ نام ورزشی‌ست که آن شرکت‌کننده‌ها سوار جاروهای پرنده می‌شود و تلاش می‌کنند یک توپ طلایی پرنده را بگیرند. در دنیای واقعی نیز کویدیچ نام ورزشی‌ست که شرکت‌کننده‌ها سوار بر جاروهای بزرگ دسته‌دار ناپرنده سعی می‌کنند توپ مشابهی را وارد دروازه تیم حریف کنند.

این رشته ورزشی در سال ۲۰۰۵ در امریکا شروع شد و حالا دم و دستگاه و ساختار مدیریتی شبیه دیگر ورزش‌ها دارد. جام جهانی کویدیچ را سال گذشته استرالیا از آن خود کرد.

ظاهرا خانم رولینگ بر این باور است که وولدیمورت،‌ شخصیت بدذات داستان‌های هری پاتر باید جلوی آقای ترامپ لُنگ بیندازد!

علاوه بر همه این‌ها:

فیلم‌های ساخته شده بر اساس کتاب‌های هری پاتر پرفروش‌ترین فیلم‌های تاریخ سینما شد. تا همین اواخر هشت فیلم هری پاتر پرفروش‌ترین فیلم‌های تاریخ بودند که ۷.۷ میلیارد دالر فروش داشتند.  

هری پاتر راه خود را به تئاتر نیز باز کرد و کتاب هری پاتر و فرزند نفرین شده که درواقع یک نمایش‌نامه است، به اندازه دیگر کتاب‌ها و فیلم‌های هری پاتر استقبال شد و نه جایزه عمده را از آن خود کرد. 

و سخن آخر این‌که سال گذشته، وقتی که برخی‌ها در شبکه‌های اجتماعی دونالد ترامپ رئیس جمهور امریکا را به لرد ولدیمورت، شخصیت اصلی بدذات داستان‌های هری پاتر مقایسه کردند،‌ ج. ک. رولینگ توییت کرد:‌ «چه وحشتناک! ولدیمورت در بد بودن به گرد دونالد ترامپ نمی‌رسد!»‌

منبع:‌ بی‌بی‌سی انگلیسی (ترجمه‌‌ای خلاصه شده و آزاد از این مطلب)

درباره‌ی نویسنده

گفتار نبشت

مجله‌ی نبشت با همیاری و همکاری داوطلبانه‌ی خوانندگان و نویسندگان فارسی‌زبان پابرجاست. آیا با اشتراک نوشته‌هایی که می‌پسندید، به بهتر شدن کیفیت این مجله کمک خواهید کرد؟

یک دیدگاه

برای درج دیدگاه خود اینجا کلیک کنید

تازه‌ها