چرا «نظریهٔ همهچیز» بیمعناست
ایدههای معدودی مثل «نظریهٔ همهچیز» برای اهالی علم و خصوصا فیزیکدانان جذاب بودهاند؛ این نظریه سعی میکند تمام دانش ما را از فیزیکِ بنیادی در قالب یک فرمول نهایی جمعبندی کند، ولی همواره شکست خورده است…
سیری در پدیدهٔ مغزشویی
گرچه میتوان مردم را به زور وادار به انجام کارها کرد، تحت شرایطی میتوان عقاید و باورها را به ذهنِ آنها تزریق کرد. با القاگری میتوان مردم را تا سرحد مرگ و جنون کشاند…
ما زن بودیم
هنوز خون در رگهایم نخشکیده و با محیط جدید خو نکردهام. قبلِ غروب، چند نفر مرا زیر خروارها خاک گذاشتند. آخوندی که شکمش از دماغش جلوتر زده بود، چیزهایی به عربی میخواند. از فشارِ قبر و نکیر و منکر میگفت…
امر «معاصر» چیست؟
دو قرن پیش، امانوئل کانت در یکی از مقالات خود، به سؤال «روشنگری چیست؟»، چنین پاسخ قاطعانهای میدهد: «روشنگری خلاصشدن انسان از دست صغارت است؛ صغارتی که گناهش بر گردن خود انسان است.» این تعریف…
چرا آهنگهای غمگین حال ما را خوب میکنند
ترانههای غمگین برای هر کدام از ما معنایی متفاوت دارند. بعضی از ما برای رسیدن به آرامش یا حس تعلق یا موقع فکرکردنْ آهنگهای غمگین گوش میکنیم. یا برای تجربهٔ زیبایی، تسکینگرفتن یا حسِ نوستالژی به…
معناجویی در استبداد
معناجویی در استبداد، احساسی واقعی و نیرومند است، و جهانبینیِ استبدادی همواره با معنافروشی همراه است. برای همین، رهبران استبدادی و انقلابیون افراطی همواره سیاست را با ارزشها پیوند میزنند تا مردم را بفریبند…
آن سوی خشم
خشم و عصبانیت همه جا هست و از این هیجان سوءاستفاده میشود، ولی هر چه بهتر آن را بشناسیم، بهتر میتوانیم از جوانب مثبتش بهره ببریم و به جای آسیبزدن با آن، از آن برای کمککردن استفاده کنیم…
ابرمرد: آیندهٔ بشریت
ابرمردی که صرفا با نیروی اراده، جهان را از بمبهای اتمی پاک میکند، فقط در تخیلات ما خلق میشود. در عمل برای وادارکردن کشورها به پاکسازی اتمی، باید قدرت و نفوذی جهانی داشته باشید و از این قدرت واقعا استفاده کنید…
درسهای زندگی: در باب هانا آرنت
برخی مواضعِ جنجالی آرنت برای خیلیها غیرقابل قبول است. او شجاعت زیادی در بازگویی واقعیتهای تاریخ داشت، ولی در نهایتْ مطالعهٔ آنچه بر او گذشتْ آموزندهتر از ایدههاییست که خود او توانست از زندگی استخراج کند…
مرد باش…
مردان دنیای ما مجبور نیستند در قالبهای سفت و سخت سنتی خود را بهزور جا کنند و عواطف عمیقشان را سرکوب کنند. این مردان آزادی و نیاز بیشتری دارند تا هویتِ مردانهٔ اختصاصیتری برای خودشان تعریف کنند…
کارل یاسپرس شهروند جهان؟
هیچ کس نمیتواند آنطور که شهروند کشور خود است، شهروند جهان باشد. در کتاب دربارهی خاستگاه و غایت تاریخ، یاسپرس، به تفصیل، پیامدهای دولتی جهانی و امپراطوریای جهانی را بحث میکند.
اسطورههای باستان یا خودشیفتههای ضعیفکش
حالا میدانیم که بسیاری از پادشاهان باستان، خودشیفتههای ضعیفکشی بیش نبودند. اما نرسالاری و پدرشاهی در واقع جاذبهٔ عمیقی در وجود بسیاری از مردم دارد، و فقط خودِ مردم میتوانند این بتِ درونی را بشکنند…